İstanbul’un en köklü simge yapılarından Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi ile komşusu Sultanahmet Camii’de yürütülen restorasyon faaliyetleri, Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı müdahalesi olarak nitelendiriliyor. Türkiye’nin kültür mirasını koruma ve gelecek kuşaklara aktarma hedefiyle başlayan çalışmalar, bilim insanlarının da denetiminde kesintisiz şekilde devam ediyor.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, restorasyon sahasında yaptığı incelemede, Ayasofya ve Sultanahmet’te yürütülen projelerin kapsamı ve niteliğine ilişkin bilgi verdi. Ersoy, uzman heyetlerin yönlendirmesiyle yürütülen uygulamaların planlanan takvime uygun ilerlediğini belirtti.

Bilimsel Denetimle İlerleyen Süreç

Restorasyonun temel ilkelerinin bilimsel titizlik ve uzman değerlendirmesi olduğunu vurgulayan Bakan Ersoy, Ayasofya’daki çok katmanlı restorasyonun bugüne kadar görülmemiş ölçek ve detayda yürütüldüğünü kaydetti. Çalışmaların yalnızca yüzeysel onarım olmadığını, yapıdaki her katmanın belgelendiğini ve özgün yapısal özelliklerin korunmasına özen gösterildiğini söyledi.

Uzmanlar tarafından yapılan ön analizlere göre, Ayasofya’nın kuzey, doğu ve güney cepheleri ile minarelerde geniş çaplı iskelenin kurulumu tamamlandı ve detaylı malzeme temizleme çalışmaları sürüyor. Bu süreçte, yüzeyde yer alan çimento esaslı sonradan ilave edilmiş sıvalar titizlikle temizlenerek özgün taş ve mermer yüzeylere ulaşıldı. Derz temizliği, biyolojik oluşum arındırma ve tuz kristalleşmesi engelleme uygulamaları da aşama aşama hayata geçiriliyor.

Kubbe ve Minarelerde Yapısal Güçlendirme

Restorasyonun en kritik safhalarından biri olan ana kubbe üzerindeki güçlendirme çalışmaları da devam ediyor. Geçici çelik çatı, platform ve zemin analizleriyle desteklenen uygulamalar, depreme dayanıklılığı artırmayı ve yapının özgün mimari değerini korumayı amaçlıyor. Ayrıca minare gövdelerinde kontrollü söküm ve yeniden örüm işlemleri de tamamlanmak üzere.

Yer Altı Katmanları ve Tünel İncelemeleri

Ayasofya’nın Batı Bahçe ve çevresindeki yer altı tünellerinde gerçekleştirilen kazı ve temizlik çalışmaları da kapsamlı şekilde sürdürülüyor. Binlerce ton dolgu toprağının çıkarıldığı bu bölümde, antik dönemlere ait yapısal buluntular ortaya çıkarılarak belgeleme kayıtları tutuluyor. Bu müdahaleler, hem yapının tarihsel katmanlarını aydınlatmayı hem de mevcut riskleri minimize etmeyi hedefliyor.

Sultanahmet’te Restorasyon Tamamlandı

Ayasofya ile eş zamanlı yürütülen Sultanahmet Camii restorasyonunun dört yüz yılı aşkın tarihindeki en kapsamlı bakım sürecinin de tamamlandığı açıklandı. Minareler, kubbe ve iç mekânlarda gerçekleştirilen detaylı çalışmalarla, özgün mimari özelliklere uygun konservasyon işlemleri gerçekleştirildi. Yaklaşık 22 bin çininin belgelendiği ve 400 tona yakın kurşun kaplamanın yenilendiği bu restorasyon, ibadete ve ziyarete kapatılmadan yürütüldü.

Kültürel Mirasın Korunması Stratejik Öncelik
Bakan Ersoy, konuşmasında sadece Ayasofya ve Sultanahmet’in değil, Türkiye genelinde birçok kültür varlığının da restorasyon programının gündemde olduğunu vurguladı. Bilimsel yöntemler ve uzman denetimiyle yürütülen projelerle tarihi eserlerin özgün kimlik ve yapısal güvenliği korunarak, gelecek nesillere aktarılmasının hedeflendiğini söyledi.

KAYNAK:https://www.sondakika.com/kultur-sanat/haber-ayasofya-da-cumhuriyet-tarihinin-en-kapsamli-19606661/

TARİH:27.02.2026/23:08